Know Cancer - कर्करोग म्हणजे काय? प्रकार, Screening आणि Early Detection | Phoenix Cancer Clinic, सातारा

 

Know Cancer - कर्करोग म्हणजे काय? प्रकार, Screening आणि Early Detection | Phoenix Cancer Clinic, सातारा

कर्करोग हे नाव ऐकलं की आपल्या मनात पहिल्यांदा भीती येते, पण भीतीपेक्षा माहिती जास्त महत्त्वाची असते, कारण कर्करोग वेळेवर समजला तर त्यावर उपचार करणं सोपं होतं आणि रुग्णाला होणारा त्रासही कमी होतो. म्हणूनच Phoenix Cancer Clinic, सातारा यांच्याकडून Know Cancer या लेखातून कर्करोग म्हणजे काय, त्याचे प्रकार कोणते, Cancer Screening म्हणजे काय आणि Early Detection का इतकं गरजेचं आहे, हे आपण अगदी सोप्या मराठीत समजून घेणार आहोत. हा लेख फक्त माहिती आणि जनजागृतीसाठी आहे, हा डॉक्टरांच्या सल्ल्याचा पर्याय नाही.

कर्करोग म्हणजे काय, हे समजून घ्यायचं असेल तर आधी आपल्या शरीराची रचना समजून घ्यावी लागते. आपलं शरीर कोट्यवधी पेशींनी बनलेलं असतं आणि या पेशी ठराविक नियमाने वाढतात, आपलं काम करतात आणि नंतर नष्ट होऊन त्यांची जागा नवीन पेशी घेतात. पण कधी कधी काही पेशी या नियमाच्या बाहेर जाऊन नियंत्रणाशिवाय वाढायला लागतात आणि आजूबाजूच्या अवयवांना त्रास द्यायला लागतात, तेव्हा त्याला कर्करोग म्हणतात. कर्करोग हा संसर्गजन्य आजार नाही, त्यामुळे तो एका व्यक्तीकडून दुसऱ्या व्यक्तीला होत नाही, पण तो कोणत्याही वयात आणि शरीराच्या कोणत्याही भागात होऊ शकतो, म्हणून लक्षणांकडे दुर्लक्ष न करता वेळेवर तपासणी करणं खूप गरजेचं असतं.

कर्करोगाचे प्रकार समजून घेताना एक गोष्ट लक्षात ठेवायची की कर्करोगाचे शंभर पेक्षा जास्त प्रकार आहेत आणि तो ज्या अवयवात किंवा ज्या पेशीत सुरू होतो, त्यावरून त्याचं नाव ठरतं. यामध्ये स्तनाचा कर्करोग, तोंडाचा आणि घशाचा कर्करोग, फुफ्फुसाचा कर्करोग, गर्भाशयाच्या मुखाचा कर्करोग, आतड्याचा कर्करोग, रक्ताचा कर्करोग आणि प्रोस्टेट कर्करोग हे प्रकार जास्त दिसतात. सातारा, कराड, वाई, फलटण, कोरेगाव, पाटण आणि महाबळेश्वर परिसरात तंबाखू, गुटखा आणि धूम्रपान यामुळे तोंडाचा कर्करोग जास्त आढळतो, तर महिलांमध्ये स्तन आणि गर्भाशयाच्या मुखाच्या कर्करोगाबद्दल जागरूकता असणं खूप गरजेचं आहे. प्रत्येक प्रकाराची लक्षणं, तपासणी आणि उपचार वेगळे असतात, म्हणून इंटरनेटवरची माहिती वाचून आपण स्वतः निदान करण्याचा प्रयत्न करू नये.

Cancer Screening म्हणजे काय, हा प्रश्न अनेकांना पडतो आणि बरेच जण म्हणतात की मला काही त्रासच नाही, मग तपासणी कशाला करायची. याचं उत्तर अगदी सोपं आहे की सुरुवातीच्या टप्प्यात कर्करोगाला लक्षणं नसतात आणि Screening मुळे तो लवकर लक्षात येतो. Screening म्हणजे लक्षणं दिसायच्या आधीच केलेली तपासणी असते, यामध्ये डॉक्टरांशी चर्चा, शारीरिक तपासणी आणि गरजेनुसार रक्त तपासणी, सोनोग्राफी, मॅमोग्राफी, पॅप स्मिअर किंवा बायोप्सी यासारख्या तपासण्यांचा समावेश असतो. कोणाला कोणती तपासणी हवी, हे वय, कुटुंबाचा इतिहास आणि जीवनशैली यावर अवलंबून असतं आणि हे डॉक्टरच ठरवतात, त्यामुळे आपण स्वतःहून कोणतीही तपासणी ठरवू नये.

Early Detection म्हणजे कर्करोग लवकर ओळखणं आणि याचं महत्त्व खूप मोठं आहे, कारण लवकर ओळखला तर उपचाराचे पर्याय जास्त असतात, उपचार तुलनेने सोपे होतात आणि रुग्णाला तसेच कुटुंबाला होणारा मानसिक, शारीरिक आणि आर्थिक त्रास कमी होतो. तोंडात न भरणारी जखम किंवा गाठ, स्तनात किंवा शरीरात कुठेही नवी गाठ, आवाजात सतत बदल होणं, गिळायला त्रास होणं, कारण नसताना वजन कमी होणं, सतत थकवा, ताप किंवा रक्तस्त्राव होणं, ही लक्षणं दोन आठवड्यांपेक्षा जास्त राहिली तर ती दुर्लक्षित करू नयेत. ही लक्षणं म्हणजे कर्करोगच आहे, असं नाही, पण ती वेळेवर डॉक्टरांना दाखवणं गरजेचं आहे, कारण लवकर निदान हाच खरा उपचाराचा पहिला टप्पा असतो.

आपल्याला कर्करोगाबद्दल शंका असेल, कुटुंबात इतिहास असेल किंवा नियमित Screening करायचं असेल, तर आपल्याला साताऱ्यातच सल्ला घेता येतो. Phoenix Cancer Clinic, सातारा येथे Dr. Dhiraj S. Khadakban हे MBBS, MS, Fellowship Surgical Oncologist म्हणून काम पाहतात आणि ते या क्लिनिकचे संस्थापक आहेत. या क्लिनिकमध्ये कर्करोगाचं निदान, सल्ला, उपचार, केमोथेरपी आणि कुटुंबाला मार्गदर्शन याबद्दल माहिती मिळते. क्लिनिकचा पत्ता आहे Phoenix Cancer Clinic, 476, सूर्यवंशी कॉलनी, पुष्पक हॉटेल समोर, शाहू स्टेडियम जवळ, सातारा, महाराष्ट्र आणि संपर्कासाठी +91 73506 79737 हा नंबर आहे. सातारा शहरासोबतच कराड, वाई, फलटण, कोरेगाव, पाटण आणि सातारा जिल्ह्यातील रुग्णांसाठी हे क्लिनिक सहज पोहोचण्याजोगं आहे.

शेवटी एकच सांगावं वाटतं की कर्करोग म्हणजे शेवट नाही, तर माहिती, वेळेवर Screening आणि Early Detection यामुळे खूप फरक पडतो. हा लेख आपल्या कुटुंबात आणि मित्रांमध्ये नक्की शेअर करा, कारण एका शेअरमुळे कुणाला तरी वेळेवर तपासणी करायची आठवण होऊ शकते. आपल्याला काही शंका असतील तर घाबरून बसू नका, तज्ज्ञ डॉक्टरांचा सल्ला घ्या आणि योग्य वेळी योग्य निर्णय घ्या.

Disclaimer: हा लेख केवळ माहितीसाठी आहे. हा डॉक्टरांचा सल्ला नाही. कोणत्याही लक्षणांसाठी तज्ज्ञ डॉक्टरांचा सल्ला घ्या.

कोणत्याही टिप्पण्‍या नाहीत:

टिप्पणी पोस्ट करा